دوشنبه ٣ مهر ١٣٩٦

تعداد بازدید: ٣٣
 

مرکز روابط عمومی و اطلاع‌رسانی معاونت علمی وفناوری:

نقش سلول‌های بنیادی درترمیم استخوان

بسیاری از مردم با شکستگی‌های استخوانی پس از سقوط از ارتفاع و یا طی حوادث روزمره آشنا هستند. شکستگی در استخوان‌ها، بسیار دردناک است ولی در اکثر اوقات به خوبی بازسازی‌شده و بهبود می‌یابد. راز این بازسازی با یک پتانسیل طبیعی، خود نوسازی استخوان‌ها به‌واسطه سلول‌های بنیادی موجود در آن‌هاست.

کد خبر: ٢٠٦٦

تاریخ انتشار: ٣١ مرداد ١٣٩٦ ساعت ١٠:١٥



بسیاری از مردم با شکستگی‌های استخوانی پس از سقوط از ارتفاع و یا طی حوادث روزمره آشنا هستند. شکستگی در استخوان‌ها، بسیار دردناک است ولی در اکثر اوقات به خوبی بازسازی‌شده و بهبود می‌یابد. راز این بازسازی با یک پتانسیل طبیعی، خود نوسازی استخوان‌ها به‌واسطه سلول‌های بنیادی موجود در آن‌هاست.

به گزارش مرکز روابط عمومی و اطلاع‌رسانی معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری، در تصورات عموم مردم استخوان بافتی ساختاری، سخت و جامد است که به حفظ و ایستایی بدن کمک می‌کند ولی واقعیت این است که استخوان عضو پویا و فعال بدن است و دائماً استخوان‌های قدیمی در حال تشکیل استخوان‌های جدید هستند که این عمل با جابجایی‌های بسیار شگفت‌انگیز سلول‌های موجود در این بافت صورت می‌پذیرد.

روندترمیم روزانه در استخوان زمانی اهمیت خود را نشان می‌دهد که با شکستگی یک استخوان در اندام خود مواجه شویم. بازسازی شکستگی شامل سلسله رویدادهای منظمی است که به تولید غضروف و سپس‌ترمیم شکستگی توسط سلول‌های بنیادی منجر می‌شود. 

زمانی که شکستگی در بدن رخ می‌دهد ابتدا عروق خونی احاطه‌کننده استخوان‌ها شروع به خونریزی می‌کنند تا لخته خون تشکیل‌شده شکستگی استخوان را پر کند، به این حالت ایجادشده هماتوم گفته می‌شود و شامل شبکه‌ای از پروتئین‌هاست که شکستگی و فاصله ایجادشده را به‌صورت موقتی پر می‌کند. سپس سیستم ایمنی جهت القای التهاب که مهم‌ترین بخش بهبودی است وارد عمل می‌شود.

در پاسخ به سیستم ایمنی، سلول‌های بنیادی از بافت‌های اطراف، مغز استخوان و خون به سمت محل شکستگی مهاجرت می‌کنند و 2 مسیر مختلف ازجمله تشکیل غضروف و سپس تشکیل استخوان را در پیش می‌گیرند. استخوان جدید از کناره شکستگی شروع به ساخته‌شدن می‌کند و این روند در حالت عادی برای حفاظت از استخوان‌ها صورت می‌پذیرد.

به این صورت که سلول‌ها غضروف نرمی را جهت پر کردن فضاهای خالی بین دو انتهای شکسته استخوان تولید می‌کنند و نکته جالب‌توجه این است که این اتفاق بسیار مشابه اتفاقی است که در زمان جنینی و در هنگام رشد استخوان‌های نوزادان رخ می‌دهد.

تشکیل غضروف و یا کالوس نرم حدوداً 8 روز پس از آسیب اتفاق می‌افتد بااین‌حال، راه‌حل دائمی نیست چراکه غضروف به‌اندازه کافی سخت و محکم نیست و نمی‌تواند در برابر فشارهایی که به‌صورت روزانه بر روی استخوان‌های ما وارد می‌آید مقاومت کند.

پس از تشکیل کالوس نرم، این ساختار با کالوس شبه استخوانی جایگزین می‌شود که بسیار قوی است ولی هنوز به‌اندازه استخوان محکم نیست. تشکیل استخوان‌های بالغ تقریباً 3 تا 4 هفته پس از آسیب آغاز می‌شود و بر اساس میزان و اندازه شکستگی مدت زمان‌ترمیم آن متفاوت است. بااین‌وجود در 10% موارد ترمیم استخوان صورت نمی‌گیرد و یا بهبودی به طول می‌انجامد و مشکلات جدی را برای سلامت فرد به دنبال دارد.

در این مطالعه نشان داده شد میزان بازسازی استخوان در افراد سیگاری با تأخیر همراه است زیرا رشد رگ‌های خونی درترمیم استخوان به‌کندی صورت می‌گیرد. همچنین شکستگی‌هایی که بهبود نمی‌یابند مخصوصاً در نواحی که بار زیادی را حمل می‌کنند مشکل‌زا است و اکثراً در این موارد نیاز به عمل جراحی وجود دارد.

جراحان ارتوپدی برای ترمیم شکستگی از استخوان‌های موجود در سایر قسمت‌های بدن، از اهداکننده و یا موادی چون استخوان‌هایی که چاپ سه بعدی شده‌اند استفاده می‌کنند، اما در اکثر موارد استخوان از توانایی قابل‌توجه خود در بازسازی استفاده می‌کند و این بدان معنا است که استخوان جدیدی که شکستگی را پر می‌کند بسیار شبیه استخوان قبل از آسیب و بدون نشانه‌های شکستگی پیشین است.





کلیه حقوق سایت برای دانشگاه شهرکرد محفوظ است